Tăng giá tùy ý, căn bệnh nan y từ độc quyền

Bảng giá sách giáo khoa lớp 2 do Nhà xuất bản Giáo Dục Việt Nam mới công bố

 

Báo VTC News hôm 09/04 vừa qua đăng bài có tiêu đề: “Giá sách giáo khoa lớp 2 và lớp 6 tăng gấp 3 lần. Gánh nặng lên vai phụ huynh nghèo.” (1). Vấn đề là giá sách tăng chóng mặt không hề đồng nghĩa với chất lượng giáo dục tăng. Nghĩa là chất lượng dạy và học lại vẫn như cũ, hoàn toàn tỉ lệ nghịch với nhau.

Thế là thế nào? Vì trước đây, nhà xuất bản Giáo dục trực thuộc bộ Giáo dục và Đào tạo, được độc quyền soạn thảo, in ấn và bán sách giáo khoa cho cả nước. Nhà xuất bản này có nhiều chi nhánh và công ty con trên toàn quốc, luôn được nhà nước trợ giá. Thế nhưng, suốt một thời gian dài, đây là nhà xuất bản bị chỉ trích, ta thán nhiều nhất từ giới học giả và cả các bậc phụ huynh học sinh, cả về chất lượng lẫn giá cả.

Chính vì lẽ đó mà nhà nước đã đồng ý nới cái vòng kim cô giáo dục, qua việc cho phép có thêm một số nhà xuất bản, các tác giả độc lập được tham gia viết sách giáo khoa, được in ấn và phát hành. Vậy mà kết quả lại trái ngược do mức giá tăng vọt đến mức phi lý. Tại nhiều quốc gia trên thế giới, sách giáo khoa được phát không hoặc được bán với mức giá rất rẻ cho học sinh.

Ở Việt Nam lại trái ngược hẳn. Thị trường sách giáo khoa lại là như con gà đẻ trứng vàng luôn được bộ Giáo dục tận dụng; và mọi thứ phí tăng trên trời rơi xuống ấy tiếp tục đổ lên vai người dân. Trong một quốc gia độc quyền nhiều thứ, thì dân chính là nguồn thu chủ yếu.

Đan cử việc mua bảo hiểm xe máy. Mua cực kỳ dễ mà bồi thường lại vô cùng khó khăn. Hầu hết người đi xe máy mua bảo hiểm chỉ để an tâm đối phó với công an giao thông. Việt Nam có gần 60 triệu xe máy (2), mỗi xe mua 66 ngàn đồng tiền bảo hiểm/1 năm, trừ phí VAT 6 ngàn, nhân con số đó lên ta có một con số quá là khủng khiếp mỗi năm. Rồi năm trước dồn năm sau, cứ thế mà các công ty bảo hiểm làm kinh tài cho đảng, tha hồ hưởng lợi.

 (Nguồn ảnh: Sao Star)

 

Theo một bài báo cũ từ năm 2013, ngành Điện lực Việt Nam thuộc bộ Công thương đã bị thanh tra chính phủ phát hiện có những sai phạm kinh hoàng kèm theo những con số chóng mặt: Hơn 121 ngàn 790 tỷ VNĐ được đem đi đầu tư ngoài ngành (3), lỗ hàng ngàn tỷ và số tiền trên chưa chắc đã được thu hồi đầy đủ, chấm hết! Và suốt từ năm ấy cho đến nay, ngành EVN không ngừng gia tăng giá điện, thay đồng hồ chạy sai, khai khống số KW sử dụng để thu và phạt đểu các hộ dân xài đồng hồ cũng do chính EVN bán. Dân nghèo cả nước ngơ ngác, đơ mặt chả hiểu vì sao cái giá điện tháng sau cứ cao hơn tháng trước.

Một điển hình cho đỉnh cao trí tuệ cộng sản Việt Nam là công trình biết “lỗ” vẫn “cố” làm ở thủ đô Hà Nội, đường sắt Cát Linh – Hà Đông trên cao. Công trình thế kỷ này chỉ là một đoạn đường sắt dài vỏn vẹn 13,5 km với 12 nhà ga trên cao. Vậy mà sau 10 lần vỡ tiến độ và đội vốn tương đương 205% (lên hơn 800 triệu USD) vẫn không thể hoàn thành (4).

Chưa kể việc coi thường sinh mạng người đi tàu từ phía đơn vị vận hành Trung Quốc (TQ). Vào giữa tháng 12/2020, trong một lần chạy thử tàu, đơn vị tư vấn Pháp đưa ra tình huống cháy ở giữa tàu và yêu cầu phía TQ đang vận hành tàu xử lý. Thế nhưng đại diện tổng thầu phía TQ đã không chấp nhận giải pháp bơm không khí tươi vào để cứu người, vì theo họ, con tàu bằng sắt ấy quý hơn sinh mạng con người?!? (5)

 

Trở lại vấn nạn tăng giá sách. Đang khi đa số các em học sinh đi học đều thuộc gia đình nghèo khổ, con em dân tộc thiểu số vùng sâu, vùng xa, gạo ăn đong từng bữa, liệu giá cả sách giáo khoa cứ thi nhau tăng vọt như thế, có mang tính “nhân bản” hay không? Và nếu bộ Giáo dục trả lời rằng có “nhân bản”, thì cái triết lý “nhân bản” làm nền tảng giáo dục của ông bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn (6) đã mạnh miệng tuyên bố, sẽ dựa trên những giá trị, tiêu chuẩn nào? Và đâu là mục tiêu chính của giáo dục VN hiện nay?

By Đặng Quân

Tư liệu tham khảo:
(1) https://vtc.vn/gia-sach-giao-khoa-lop-2-va-6-tang-gap-3-lan-chat-luong-co-tang-ar605895.html
(2) https://vtv.vn/trong-nuoc/xe-may-tai-viet-nam-tang-48-lan-trong-gan-30-nam-2019041715472122.htm
(3) https://tuoitre.vn/dau-tu-121-ngan-ti-dong-ngoai-nganh-evn-lo-hang-ngan-ti-573044.htm
(4) https://vietnamnet.vn/vn/kinh-doanh/dau-tu/duong-sat-cat-linh-ha-dong-doi-von-10-ngan-ty-8-lan-vo-tien-do-vi-sao-547853.html
(5) https://vietnamfinance.vn/tau-cat-linh-ha-dong-chay-thu-tu-van-phap-tuyt-coi-tong-thau-trung-quoc-20180504224247225.htm
(6) https://laodong.vn/su-kien-binh-luan/triet-ly-nhan-ban-lam-nen-tang-giao-duc-cua-bo-truong-nguyen-kim-son-896864.ldo

Please follow and like us:
error20
fb-share-icon0
Tweet 20
fb-share-icon20
Related articles
We work towards ensuring a life free from inequality and discrimination for every human.
[wpforms id="6"]
English