Đầu năm tản mạn về nhân quyền

By Đặng Quân

 

Quy luật đất trời có tứ thời bát tiết, luôn chuyển vận hết Thu nối tiếp Hạ, qua Đông đến Xuân. Và những tiết trời đặc biệt như: Xuân phân, Thu phân, Hạ chí, Đông chí, Lập Xuân, Lập Hạ, Lập Thu, Lập Đông… Con người luôn đón nhận tất cả sự thay đổi ấy năm này qua năm khác trong suốt cuộc đời trần thế. Mọi thứ thoắt ẩn thoắt hiện, nóng tàn thì lạnh về… bàng bạc hòa lẫn rồi tan biến. Trong cái sự đời ấy không chỉ có vẻ thay đổi cỏ cây, gió mây bề ngoài, nhưng còn tác động lên tâm hồn: để thi sĩ bay bổng trong lời thơ; nhạc sĩ thốt lên cung đàn tiếng hát sôi nổi hay não nề; họa sĩ tái hiện cảnh vật dưới bàn tay tài hoa. Và rồi cứ thế cuộc đời thêm sắc màu bù đắp cho những mảng tối đau xót trong cuộc sống.

 

Những mảng tối ấy có thể là dịch bệnh, thiên tai nhân họa, hoặc cũng có thể là một thao thức mãi khôn nguôi cho bản thân và cho con cháu. Đấy là lúc con người suy ngẫm về các giá trị bản thân và tha nhân? Tôi đến cuộc đời này để làm gì? Tại sao con người phải chết? Chết có phải là hết hay còn gì đàng sau cái chết ấy? Giá trị và ý nghĩa cuộc đời này nằm ở đâu? Thân phận con người có là sang hèn, sướng khổ, giàu nghèo như là định mệnh oan trái úp chụp lên phận người.

 

Thật vậy, để sống cho ra một con người đứng giữa đất trời, con người cần chân nhận các giá trị chung của nhân loại thể hiện trong mỗi người đang sống khắp mọi nơi. Con người cũng cần chân nhận ý nghĩa đích thực khi được sống làm người tự do, sáng tạo, kiện toàn môi trường sống, phổ quát hóa tinh thần hòa bình, yêu thương nhau trong tình huynh đệ cho dẫu có nhiều khác biệt.

 

Kinh nghiệm sống của nhân loại ngày mỗi rõ nét. Chẳng hạn sau những cuộc chiến tranh phi nghĩa, những cuộc tàn sát lẫn nhau vô nhân tính lại chính là lúc con người có sự phản biện trong tư duy, đặt nghi vấn cho các hành động làm hại đến nhau như thế để được gì?

 

Nên mới xuất hiện những tuyên ngôn hòa bình, nhân quyền, tự do và dân chủ. Thế giới lên án các hành vi sát nhân, gây hấn. Mọi người đều ý thức phản chiến tái lập trật tự thế giới mới. Tuy vậy, đấy chỉ mới là lý tưởng. Cần có sự đột biến để nhân loại sau khi bước vào thiên niên kỷ thứ ba đã 20 năm mà vẫn còn tồn tại nhiều ý thức hệ già cỗi, lỗi thời; những thể chế đi ngược lại nguyện vọng và hạnh phúc của nhân loại.

 

Biết bao dân tộc vẫn đầy dẫy những bất công, đàn áp, thiếu vắng sự tôn trọng nhân quyền. Thảm cảnh môi trường, tai ương về dịch bệnh, và các thứ thiên tai giáng xuống khắp nơi đủ nói lên bàn tay bất lương của những ông chủ trái đất đang kiệt quệ hóa căn nhà vốn mượn tạm từ các thế hệ đi sau.

 

Trong đó, nổi bật lên nhân quyền, từng được xem là một phát hiện lớn lao trong thời hiện đại. Nhưng vẫn còn đó bao người vô tội bị sát hại; những người đói khổ, những tù nhân lương tâm, các nhóm người bị xem là hạ đẳng trong những hình thái nô lệ mới từng ngày từng giờ chà đạp lên nhân quyền không chút xót xa.

 

Nhân quyền đang bị xem thường vì còn tồn tại những kẻ sống dửng dưng trước đau khổ đồng loại. Bao người vẫn thản nhiên đi đánh golf, vẫn vui sống, hưởng thụ và cầu an khi hàng chục triệu người trên thế giới nhiễm Covid-19, và hàng triệu người mất mạng vì nó.

 

Lẽ nào trước những mất mát cận kề như thế, chúng ta vẫn vô tâm xem như không có gì xảy ra? Chuyện đó không dính dáng đến tôi? Thế nếu tôi nhiễm bệnh, khi đó mới là vấn đề lớn lao hay sao? Không, nhân quyền không phải là thứ quyền dành riêng cho những ai được biệt đãi, mà nó đòi buộc mọi người cần chân nhận giá trị của nhau, thương xót nhau và biết gìn giữ các giá trị sống cho phẩm giá con người.

 

Vâng, mỗi người hãy biết chung chia nỗi đau của đồng loại. Hòa chung tiếng khóc than với những ai đang vật vã nơi hang cũng ngõ hẻm trên khắp thế giới, để biết ý thức chung tay bảo vệ và lan tỏa nhân quyền như một công cụ hữu hiệu đề cao phẩm giá con người trong Năm Mới này.

Please follow and like us:
error20
fb-share-icon0
Tweet 20
fb-share-icon20
Related articles
We work towards ensuring a life free from inequality and discrimination for every human.
[wpforms id="6"]
English